“Je kunt je expertise al delen tijdens je onderzoek.”

Onderzoeker Janne Papma gaf input voor de actualisatie van de Zorgstandaard Dementie. Hoe gaat dat? En welke kennis is bruikbaar? Daarover gaat deze podcast.

Ervaringsverhalen Podcasts

Kennis over dementie laten landen in de samenleving, dat kan op meer manieren dan je misschien denkt. Zo gaven zo’n twintig dementieonderzoekers input voor de actualisatie van de Zorgstandaard Dementie (ZSD). Dat heeft impact op de zorg en ondersteuning van mensen met dementie in heel Nederland.

Maar hoe kom je daar als onderzoeker aan tafel? Wat voor kennis is bruikbaar en nodig in de actualisatie? En hoe verbetert de ZSD de praktijk dan? Dat bespreken de gasten van deze podcast.

Die gasten zijn Tamara van Ark, (voorzitter van de Actualisatie Zorgstandaard Dementie en voormalig minister Medische Zorg), Janne Papma (deskundige persoonsgerichte zorg en diagnostiek, hoofd van het Alzheimercentrum Erasmus MC en één van de onderzoekers die de ZSD hielp updaten) en Hans Alderliesten, senior onderzoeker en programmaleider Welzijn & Zorg Samen, bij Movisie.

Carmen Ensink, projectmanager van DEMPACT, leidt het gesprek.

Podcast – samenvatting

In de Zorgstandaard Dementie staat wat (naasten van) mensen met dementie mogen verwachten aan zorg en ondersteuning. Het document is vooral bedoeld voor professionals en beschrijft wat goede zorg en ondersteuning inhoudt. Alzheimer Nederland heeft er ook een publieksversie van gemaakt.

‘Die zorgstandaard is ook van mij’

“Het is een gezamenlijke afspraak tussen organisaties en beroepsgroepen,” vertelt Tamara van Ark in de podcast. “Iedereen die hem ondertekend heeft, zegt: ‘Die zorgstandaard is ook van mij’. Dat zijn al met al 48 partijen.”

Inbreng Janne Papma

Aan de actualisatie werkten ook zo’n twintig dementieonderzoekers mee. Dr. Janne Papma was er één van. Haar expertise werd benut in de voorbereidingen op de actualisatie én zij las mee om de Zorgstandaard te updaten. Papma deelde onder meer actuele inzichten over persoonsgerichte en relatiegerichte zorg.

Als onderzoeker en hoofd van het Alzheimercentrum ErasmusMC buigt onderzoekt Papma namelijk cultuursensitieve dementiediagnostiek en -zorg. Ze buigt zich dus over de vraag hoe we diagnostiek en zorg beter kunnen aansluiten bij iemands culturele en sociale achtergrond, taal en opleidingsniveau. Papma: “Bij mensen met een migratieachtergrond spelen familie en het bredere netwerk bijvoorbeeld vaak een grotere rol. Ook is het belangrijk dat diagnostische instrumenten aansluiten bij mensen die laaggeletterd zijn, bijvoorbeeld door foto’s in plaats van tekeningen te gebruiken.”

Hoe kwam Papma aan tafel?

Papma is heel blij dat ze betrokken is geraakt bij de actualisatie van de Zorgstandaard Dementie, vertelt ze in het podcastgesprek. “Ik was in 2020 al betrokken. En nu dus weer. Maar hoe het precies komt dat ik aan tafel kwam, dat weet ik eigenlijk niet.”

Hans Alderliesten weet dat wel. Als programmaleider Welzijn & Zorg Samen bij Movisie was hij betrokken bij de recente actualisatie van de ZSD. En Movisie is partner van DEMPACT – dat een groot netwerk heeft in dementieonderzoek.

“Via DEMPACT hebben we onderzoekers en Alzheimercentra benaderd, op heel uiteenlopende thema’s. Zo zijn zij betrokken geraakt bij sessies en gesprekken. Waaronder ook Janne.”

Zo praat jij ook mee

Papma denk dat zij ook ‘in beeld kwam’ omdat haar expertise inmiddels bekend is. Ze adviseert andere onderzoekers om hun expertise ook zichtbaar te maken. “Wij geven bijvoorbeeld scholing en nascholing, presenteren op congressen en dragen bij aan richtlijnen.”

Papma ontdekte nog iets: “De eerste keer dat ik werd gevraagd liep mijn onderzoeksproject nog. Toch was mijn kennis al waardevol. Je hoeft niet te wachten tot al je onderzoeksresultaten beschikbaar zijn. Je hebt al veel expertise, die kun je al tijdens het onderzoek delen. Reserveer hier ook tijd voor binnen je project.”

Wil jij ook input geven op de Zorgstandaard Dementie? Neem contact op met implementatiecoördinator Marieke van Werkhoven, via zorgstandaarddementie.nl.

Contact via Zorgstandaarddementie.nl

Hoe komt de Zorgstandaard Dementie in de praktijk?

“De Zorgstandaard vindt zijn weg naar de praktijk via onder meer bijeenkomsten, webinars en leerbijeenkomsten,” legt Hans Alderliesten uit. Ook landelijke afspraken helpen daarbij: binnen de ketenaanpak dementie is de ZSD aangemerkt als kader voor de dementiezorg. Gemeenten, dementienetwerken, regio’s en zorgverzekeraars kunnen deze gebruiken om hun eigen aanpak aan te toetsen en verder te ontwikkelen.

‘Goed op weg’

Tamara van Ark benadrukt dat de Zorgstandaard Dementie niks oplegt van buitenaf. “We willen vooral laten zien: alle stakeholders waren onderdeel van de actualisaties. Dus als we het zo doen, gaan we goed op weg.”